Kısaca: Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu konusunda anlaşarak mahkemeye başvurduğu boşanma türüdür ve TMK m.166/3'te düzenlenmiştir.

Anlaşmalı boşanmanın şartları

TMK m.166/3 uyarınca anlaşmalı boşanma için şu şartların birlikte bulunması gerekir:

  • Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması
  • Eşlerin mahkemeye birlikte başvurması veya bir eşin açtığı davanın diğer eşçe kabul edilmesi
  • Hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi
  • Boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu hakkında tarafların kabul ettiği düzenlemenin hâkimce uygun bulunması

Boşanma protokolünde neler yer almalı?

Protokol, anlaşmalı boşanmanın temelidir ve ileride yeni uyuşmazlıkların çıkmaması için dikkatle hazırlanmalıdır.

  • Müşterek çocukların velayeti ve velayeti almayan eşle kişisel ilişki düzeni
  • İştirak nafakası (çocuk için) ve yoksulluk nafakası talepleri
  • Mal rejiminin tasfiyesi ve mal paylaşımı
  • Ziynet eşyaları ile maddi ve manevi tazminat talepleri
  • Yargılama giderleri ve vekâlet ücreti

Duruşma ve yetkili mahkeme

Dava, TMK m.168 uyarınca eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı aydır birlikte oturdukları yer aile mahkemesinde açılır. Hâkim, protokolü uygun bulmazsa değişiklik önerebilir; taraflar değişikliği kabul ederse boşanmaya karar verilir.

Anlaşmalı boşanmada tarafların duruşmada bizzat hazır bulunması gerekir; çünkü hâkim eşleri bizzat dinlemek zorundadır.

Kararın kesinleşmesi

Boşanma kararı, kanun yolu süresi geçtikten veya tarafların kanun yolundan feragat etmesinden sonra kesinleşir. Kesinleşen karar nüfus kayıtlarına işlenir.

Anlaşma sağlanamazsa

Taraflardan biri protokolün herhangi bir maddesini kabul etmezse dava çekişmeli boşanma davası olarak devam eder. Bu durumda boşanma sebeplerinin ispatı gerekir ve süreç genellikle daha uzun sürer.

Sık Sorulan Sorular

Anlaşmalı boşanma için evlilik ne kadar sürmüş olmalı?

En az bir yıl (TMK m.166/3).

Anlaşmalı boşanma tek duruşmada biter mi?

Protokol hâkimce uygun bulunursa çoğu zaman ilk duruşmada karar verilebilir; ancak bu mahkemenin değerlendirmesine bağlıdır.

Kaynaklar ve İlgili Mevzuat

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.166, 168, 174-182

Kanun maddelerinin güncel metnine Mevzuat Arama sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Anlaşmalı BoşanmaBoşanma DavasıAile Hukuku
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her hukuki süreç somut olayın koşullarına göre farklılık gösterebilir; mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncel düzenlemelerin ayrıca kontrol edilmesi önerilir.